GIÁO PHẬN THANH HÓA THI NGẮM MÙA CHAY 2010

GIÁO PHẬN THANH HÓA THI NGẮM MÙA CHAY 2010

Dẫn nhập

Trong đời sống sinh hoạt tôn giáo của người Công Giáo có hai hình thái cũng là hai lãnh vực biểu lộ lòng tin vào Thiên Chúa : Cử hành Phụng Vụ Thánh và thực hành lòng đạo đức bình dân.

Nói về lòng đạo đức bình dân để phân biệt với Phụng Vụ Thánh bao gồm việc cử hành Bí Tích Thánh Thể, các bí tích và các Á Bí tích, các cử hành khác của Giáo Hội như đọc kinh theo Các Giờ Kinh Phụng Vụ…

Lòng đạo đức bình dân là phương cách cầu nguyện nhằm “biểu lộ đức tin nhờ những yếu tố văn hóa của môi trường cụ thể, qua việc diễn tả và khơi gợi một cách mạnh mẽ và hữu hiệu tình cảm của những ai cùng sống trong môi trường đó”, bởi đó lòng đạo đức bình dân được diễn tả qua nhiều hình thức đa dạng và biến đổi hoặc nẩy sinh thêm tùy theo suy tư thần học hay hoàn cảnh chính trị, xã hội của từng thời đại nhằm đáp ứng nhu cầu đời sống thiêng liêng của người tín hữu. Một số hình thức lòng đạo đức bình dân như kinh Mân Côi;  sùng kính Thánh Tâm Chúa Giê-su và Ảnh tượng hay Ảnh Làm Phép Lạ; ngắm đàng thánh giá, ngắm thương khó…(1)

Trong việc thực hành lòng đạo đức bình dân, thể loại ngắm, có lẽ là một hình thái đạo đức độc đáo nhất của giáo hội Việt Nam.

Trước Công Đồng Vatican II, thánh lễ được làm bằng tiếng La Tinh, khi linh mục cử hành Thánh lễ, các cô học trò đọc những lời diễn giải nghi thức đó. Vì được đọc với cung giọng ngân nga nên được gọi là Ngắm Lễ. Ngắm Lễ không có bản ghi nốt nhạc nhất định, chỉ được bà quản dạy thế nào, các cô học trò học thuộc lòng và ngắm lại như vậy. Từ khi Giáo Hội Việt Nam không cử hành Thánh lễ bằng tiếng Latinh nữa thì hình thức và nội dung Ngắm lễ cùng thất truyền và chỉ còn là hoại niệm về một nét đẹp truyền thống Công giáo Việt Nam trong tâm trí những người cao tuổi.

Ngày nay chỉ còn lại hình thức ngắm sự thương khó trong Mùa chay. Ngắm sự thương khó được phân biệt thành các thể loại khác nhau với cung giọng đặc trưng với mỗi thể loại : ngắm 15 sự thương khó, ngắm dấu đanh, ngắm nhân sao, ngắm nhân tài, ngắm rằng(2) (xem thêm bài viết trên trang dunglac.org của tác giả Nguyễn Long Thao : http://www.dunglac.org/index.php?m=home&v=detail&ia=6933)

Trước kia vào mùa ngắm (mùa chay), những người có vai vế trong xứ mới được vinh dự cử ngắm. Sau mỗi phiên ngắm có tục lệ bình phẩm, chấm điểm … để xem ai ngắm hay hơn…

Vấn nạn

Nhưng hiện nay có một thức tế đáng buồn, đa phần giới trẻ ở các xứ đạo miền Bắc đi vào miền Nam hoặc lên các thành phố lớn làm ăn. Mùa ngắm tại các xứ đạo chỉ còn những người lớn tuổi. Lòng đạo đức bình dân trong truyền thống ngắm có nguy cơ ngày một nhạt nhòa.

Giữ gìn và phát huy

Để giữ gìn truyền thống tốt đẹp mang đậm nét văn hóa dân tộc được biểu lộ qua việc ngắm trong Mùa Chay của Giáo Hội Công Giáo Việt Nam nói chung và của Giáo Phận Thanh Hóa nói riêng. Đức Cha Giuse Nguyễn Chí Linh, Giám Mục Giáo Phận Thanh Hóa đã quyết định tổ chức Hội Thi Ngắm cấp Giáo Phận trong Mùa Chay năm nay (3).

Dưới sự hướng dẫn của cha trưởng ban phụng vụ giáo phận Phêrô Ngô Văn Phúc, vòng loại thi ngắm được lần lược tổ chức ở cấp giáo xứ, rồi đến giáo hạt và cuối cùng ban giám khảo chọn được 15 người có giọng ngắm đạt tiêu chuẩn về giáo phận thi vòng chung kết.

Kết thức cuộc thi, Ban giám khảo chấm được 1 giải nhất, 2 giải nhì và 4 giải ba.

Sau khi nhận bằng khen và quà lưu niệm, mọi người ra về trong hân hoan và hẹn gặp lại mùa thi ngắm cấp giáo phận lần II sẽ được tổ chức vào Mùa chay năm tới.

Vân Sơn

 

Tài liệu tham khảo :

  1. Lòng đạo đức bình dân cũng là một lối truyền giáo của Giêrônimô Nguyễn Văn Nội http://www.gpnt.net/diendan/archive/index.php/t-2307.html
  2. Ngắm và các phong tục ngắm trong mùa chay của Nguyễn Long Thao http://www.dunglac.org/index.php?m=home&v=detail&ia=6933
  3. Diễn văn khai mạc thi ngắm của Lm Phêrô Ngô Văn Phúc

This slideshow requires JavaScript.

About these ads
%d bloggers like this: